Nasiona chia – 7 faktów, których nie znacie

  • 2993

    Ciemne, małe ziarenka szałwii hiszpańskiej stały się w ciągu ostatnich lat hitem na polskim rynku żywności, tzw. zdrowej żywności. Poniżej przedstawiamy kilka ważnych faktów na temat tej popularnej ostatnio rośliny.

    1

    Nasiona chia – salvia hispanica, po polsku szałwia hiszpańska, pochodzi z Ameryki Południowej. Słowo Chia pochodzi od słowa Chian, co oznacza oleisty. Hoduje ją się w Meksyku, Boliwii, Australii, Argentynie, Ekwadorze i Gwatemali. To roślina pochodząca z tej samej rodziny co bazylia i mięta. Według legend Majów i Azteków chia miała stanowić „pokarm Bogów”.

    2

    Nasiona chia można spożywać i przyrządzać na wiele sposobów, Uniwersalność roślinny pozwala na dodawanie jej do koktajli, puddingów, sałatek, kasz, musli, płatków, owsianki, chleba, naleśników czy ciast. Chia, podobnie jak znane siemię lniane, dzięki swoim właściwościom żelującym mogą być stosowane jako zagęstnik do zup i sosów.

    3

    Wartość odżywcza nasion chia zwraca uwagę dużą zawartością wapnia (63%) oraz błonnika pokarmowego, kwasów omega-3
    i omega-6, witaminy A oraz wysokiej zawartości antyoksydantów. Ponadto do działań prozdrowotnych rośliny należy zaliczyć obniżanie poziomu trójglicerydów i szkodliwego cholesterolu, a także wspomaganie walki z cukrzycą i usprawnienie perystaltyki jelit.

    Nasiona chia po połączeniu z wodą – pęcznieją. W związku z tym dają na długo uczucie sytości. Na tej podstawie powinno się jeść mniej. Naukowcy z Appalachian State University in North Carolina przeprowadzili test, z którego wynika, że 12-tygodniowa kuracja nasionami chia (do 50 g dziennie) nie wykazała zmian w apetycie uczestników badania i co ważniejsze utraty masy ciała.

    4

    Niestety mają też działania niepożądane – w zbyt dużych ilościach (powyżej 50 g dziennie) mogą powodować zaparcia i biegunki
    a także bóle brzucha i niestrawność. Dlatego, decydując się na ich spożywanie, należy pamiętać o zachowaniu umiaru. Dobrze tolerowana dawka nasion chia wynosi 20 g (około 1,5 łyżki).

    5

    Ze względu na wysoką zawartość kwasów tłuszczowych ALA obwinia się je też o to, że mogą lekko podwyższać ryzyko raka prostaty u mężczyzn.

    6

    Według opinii dietetyków nasiona chia, ze względu na wysoką zawartość błonnika, mogą wpływać szkodliwie na wchłanianie wielu składników odżywczych. Nie powinien być spożywany przy stanach zapalnych jelit i innych chorobach przewodu pokarmowego.

    7

    W 2009 roku Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) po raz pierwszy dopuścił do spożycia nasiona szałwii hiszpańskiej. Na podstawie badań toksykologicznych ustalono wtedy, że nasiona chia mogą być dodawane do pieczywa, jeśli ilość ziaren w składzie nie przekroczy 5 %.

    Jednak z uwagi na przeważające właściwości odżywcze nasion chia i tym samym dużej popularności produktu zarówno wśród producentów jak i konsumentów, w 2013 r. Komisja Europejska przychyliła się do zwiększenia ilości chia w składzie wybranych produktów – do 10 %. Należą do nich:

    pieczywo i wyroby piekarskie,

    śniadaniowe przetwory zbożowe,

    mieszanki owoców, orzechów,

    opakowania nasion do 15 gramów,

    soki owocowe do 450 ml (od 2015 r.).

    Jak podaje GIS zastosowanie nasion szałwii hiszpańskiej w produktach innych niż wymienione powyżej wymaga przeprowadzenia przez danego przedsiębiorcę procedury autoryzacyjnej określonej w art. 4 rozporządzenia (WE) nr 258/97. A do czasu uzyskania zezwolenia na wprowadzanie do obrotu w UE nasion chia w jogurtach i deserach produkty te nie mogą być sprzedawane. Za wprowadzanie do obrotu nowej żywności bez uzyskania zezwolenia, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia nr 258/97 mogą być zastosowane kary np. grzywny czy ograniczenia wolności.

     

    Autor: Agnieszka Bogusłowicz